U Rwanda mu rugamba rwo kurengera ibidukikije
KIGALI – Mu gihe isi yose ihanganye n’ingaruka z’imihindagurikire y’ibihe, u Rwanda ruri mu bihugu biri ku isonga mu guharanira kurengera ibidukikije. Gusa, nubwo habayeho intambwe ishimishije, haracyari imbogamizi zishobora kudindiza urugendo rugana ku bukungu burambye.
Guhera mu mwaka wa 2008, ubwo Leta y’u Rwanda yahagarikaga ikoreshwa rya plastique zikoreshwa rimwe, igihugu cyagaragaje ubushake bukomeye bwo kurengera ibidukikije. Ibi byakurikiwe n’ishyirwaho rya politiki zitandukanye, zirimo:
- Green Growth and Climate Resilience Strategy (2011): Intego yayo ni uguhuza iterambere ry’igihugu no kurinda ibidukikije.
- FONERWA: Ikigega cy’igihugu kigamije gutera inkunga imishinga irengera ibidukikije no guhangana n’imihindagurikire y’ikirere.
- Gahunda ya “Green City Kigali”: Umushinga uzubaka umujyi ujyanye n’ibidukikije, aho amazi, ingufu, imyanda n’imyubakire byose bizaba birimo kuzigama no kurengera ibidukikije.
Abaturage baganiriye n’itangazamakuru bavuga ko hari aho inyungu z’iterambere ryihuse gusa hari aho zihonyora ibidukikije. Umwe muri bo, utuye mu Karere ka Gasabo yagize ati:
“ Abantu bubaka ahantu henshi, ariko nta bushobozi bujyana no kubungabunga ubutaka, amazi cyangwa ibimera byari bisanzwe bihari.”
Hari kandi inzitizi zishingiye ku myumvire y’abaturage, aho bamwe batarasobanukirwa akamaro ko kurengera ibidukikije, ndetse n’amikoro make bikabangamira ikoreshwa ry’uburyo bugezweho bwo gutunganya imyanda cyangwa ingufu zisubira.
Abasesenguzi bavuga ko kugira ngo u Rwanda ruzagere ku ntego z’iterambere rirambye (SDGs), cyane cyane izijyanye n’ibidukikije, hagomba:
- Gushora imari mu ikoranabuhanga rijyanye no gukusanya, gutunganya no kongera gukoresha imyanda.
- Guhugura cyane abaturage ku bijyanye n’imihindagurikire y’ikirere.
- Gukomeza gushyira imbaraga mu mategeko n’ibihano bigamije kubuza ibikorwa byangiza ibidukikije.
